Có. Theo Bộ luật Lao động 2019, khi hợp đồng chấm dứt do hai bên thoả thuận, người lao động đã làm việc thường xuyên từ đủ 12 tháng vẫn thuộc diện được trợ cấp thôi việc cho phần thời gian chưa đóng bảo hiểm thất nghiệp. Thoả thuận chấm dứt cũng không nằm trong nhóm trường hợp bị loại khỏi trợ cấp thất nghiệp; người lao động vẫn được nộp hồ sơ nếu đủ điều kiện về thời gian đóng và nộp đúng hạn.
Nhiều người ngần ngại ký thoả thuận vì nghe nói "ký thoả thuận là tự nguyện nghỉ, mất hết". Hiểu lầm này đến từ chỗ lẫn lộn giữa thoả thuận và đơn phương chấm dứt trái luật. Bài này phân biệt hai trường hợp, chỉ ra những câu chữ thật sự có thể làm bạn mất quyền, và các bước kiểm trước khi ký. Cách tính tiền trợ cấp chi tiết có ở danh mục trợ cấp thôi việc của trang; ở đây chỉ bàn chuyện "có hay không".
Vì sao có hiểu lầm "thoả thuận là mất trợ cấp"
Nguồn gốc hiểu lầm là chữ "tự nguyện". Nhiều người nghĩ cứ là mình đồng ý nghỉ thì giống như mình xin nghỉ, mà xin nghỉ thì mất quyền lợi. Thực ra luật không phân loại theo cảm xúc "tự nguyện hay bị ép", mà theo căn cứ chấm dứt cụ thể: hết hạn, thoả thuận, người lao động đơn phương, công ty đơn phương, sa thải, cho thôi việc vì lý do kinh tế, và các trường hợp khác.
Trong các căn cứ đó, người lao động đơn phương chấm dứt đúng luật vẫn được trợ cấp thôi việc nếu đủ điều kiện. Người bị mất trợ cấp thôi việc là người bị sa thải, người tự ý bỏ việc từ 5 ngày cộng dồn trong 30 ngày mà không có lý do chính đáng dẫn tới bị công ty chấm dứt, và người đã đủ điều kiện hưởng lương hưu. Với trợ cấp thất nghiệp, trường hợp bị loại trước nay xoay quanh việc người lao động đơn phương chấm dứt trái luật hoặc đang hưởng lương hưu.
Thoả thuận chấm dứt không thuộc nhóm nào trong các nhóm bị loại. Vì vậy, nếu biên bản ghi đúng căn cứ là hai bên thoả thuận, bạn không mất gì chỉ vì đã đồng ý ký.
So sánh nhanh các căn cứ chấm dứt hay gặp
Bảng dưới là tóm tắt nguyên tắc chung theo Bộ luật Lao động 2019 và cách luật việc làm trước nay quy định. Điều kiện cụ thể của trợ cấp thất nghiệp theo Luật Việc làm 2025, bạn nên đối chiếu văn bản và hướng dẫn hiện hành tại trung tâm dịch vụ việc làm.
| Căn cứ chấm dứt | Trợ cấp thôi việc | Trợ cấp thất nghiệp |
|---|---|---|
| Hai bên thoả thuận | Được xét nếu làm thường xuyên từ đủ 12 tháng | Không thuộc nhóm bị loại; xét theo điều kiện đóng |
| Hết hạn hợp đồng | Được xét như trên | Không thuộc nhóm bị loại |
| Người lao động đơn phương đúng luật | Được xét như trên | Không thuộc nhóm bị loại |
| Người lao động đơn phương trái luật | Không được | Thuộc nhóm bị loại |
| Bị sa thải | Không được | Cần đối chiếu quy định hiện hành |
| Tự ý bỏ việc 5 ngày cộng dồn trong 30 ngày, bị công ty chấm dứt | Không được | Cần đối chiếu quy định hiện hành |
| Đủ điều kiện hưởng lương hưu | Không được | Không thuộc diện hưởng |
Trợ cấp thôi việc chỉ tính cho phần thời gian chưa đóng bảo hiểm thất nghiệp, nên với nhiều người đã đóng đều đặn, khoản này có thể bằng không dù căn cứ chấm dứt là thoả thuận. Đó không phải là bị tước quyền, mà là quyền lợi của phần thời gian đã đóng chuyển sang trợ cấp thất nghiệp.
Những câu chữ thật sự có thể làm bạn mất quyền
"Người lao động đơn phương chấm dứt hợp đồng." Nếu thực tế là thoả thuận mà biên bản lại ghi bạn đơn phương, và không có thời gian báo trước tương ứng, hồ sơ có thể bị hiểu là đơn phương trái luật. Đây là câu chữ nguy hiểm nhất.
"Người lao động tự ý nghỉ việc." Cụm "tự ý" gợi tới việc bỏ việc không lý do, có thể kéo theo nhiều cách hiểu bất lợi. Nên thay bằng "hai bên thoả thuận chấm dứt".
Quyết định thôi việc ghi căn cứ khác biên bản. Công ty thường ra quyết định chấm dứt sau khi ký biên bản. Nếu quyết định ghi một căn cứ khác, ví dụ "theo đơn xin nghỉ của người lao động", hai giấy tờ mâu thuẫn nhau. Bạn nên xin xem quyết định trước khi nhận, hoặc đề nghị sửa ngay.
Ngày chấm dứt không khớp với ngày báo giảm bảo hiểm. Nếu bảo hiểm bị báo giảm từ trước ngày chấm dứt ghi trong biên bản, thời gian đóng của bạn có thể bị hụt, ảnh hưởng tới điều kiện số tháng đóng khi xét trợ cấp thất nghiệp.
Câu "khoản hỗ trợ đã bao gồm trợ cấp thôi việc". Câu này không làm mất quyền nếu số tiền thực tế lớn hơn mức trợ cấp luật định. Nhưng nếu khoản hỗ trợ thấp hơn mức luật, người lao động có cơ sở đề nghị bù phần thiếu. Nên tính trước để biết.
Kiểm năm điểm trước khi ký thoả thuận
Trước khi đặt bút, bạn nên tự kiểm những điểm sau. Mỗi điểm chỉ mất vài phút nhưng giữ được quyền lợi lớn:
- Đọc dòng căn cứ chấm dứt: phải là "hai bên thoả thuận chấm dứt hợp đồng lao động", không phải đơn phương hay tự ý.
- Hỏi công ty sẽ ra quyết định chấm dứt ghi căn cứ gì; đề nghị căn cứ trong quyết định khớp với biên bản.
- Tra thời gian đã đóng bảo hiểm thất nghiệp của mình trên ứng dụng bảo hiểm xã hội hoặc qua cơ quan bảo hiểm, xem đã đủ số tháng luật yêu cầu chưa.
- Đề nghị ngày chấm dứt và ngày báo giảm bảo hiểm trùng nhau, công ty đóng đủ đến tháng cuối.
- Ghi nhớ thời hạn nộp hồ sơ hưởng trợ cấp thất nghiệp tính từ ngày chấm dứt; thời hạn cụ thể theo luật hiện hành, bạn nên hỏi trung tâm dịch vụ việc làm ngay trong tuần đầu.
Thứ tự thủ tục sau khi mất việc, từ xác nhận bảo hiểm tới nộp hồ sơ thất nghiệp và bảo hiểm y tế, có hướng dẫn riêng ở trang về trình tự thủ tục.
Chọn ngày chấm dứt: chi tiết nhỏ ảnh hưởng số tháng đóng
Vì thoả thuận cho phép hai bên tự chọn ngày chấm dứt, ngày đó nên được chọn có tính toán. Điều kiện hưởng trợ cấp thất nghiệp xét số tháng đã đóng bảo hiểm thất nghiệp trong một khoảng thời gian trước khi chấm dứt hợp đồng. Nếu bạn đang ở sát ngưỡng, chênh một tháng đóng có thể quyết định có đủ điều kiện hay không.
Ví dụ giả định: chị Lan ở Thái Nguyên được đề nghị thoả thuận nghỉ vào ngày 10 của tháng. Tra ứng dụng bảo hiểm thì chị thấy mình còn thiếu đúng một tháng đóng so với ngưỡng luật yêu cầu. Chị đề nghị lùi ngày chấm dứt sang cuối tháng sau, chấp nhận làm thêm để bàn giao kỹ. Công ty đồng ý vì cũng cần thời gian tìm người thay. Cách tính tháng đóng cụ thể, kể cả tháng làm không trọn, theo quy định hiện hành mà cơ quan bảo hiểm áp dụng; chị nên hỏi trước khi chốt.
Ngược lại, không nên đề nghị ghi ngày chấm dứt trên giấy khác với ngày nghỉ thật để "đủ tháng". Ghi lệch là khai không đúng thực tế, có thể bị thu hồi khoản đã hưởng và gây rắc rối cho cả công ty. Cách đúng là thoả thuận ngày nghỉ thật muộn hơn và làm việc thật đến ngày đó.
Hai tình huống dễ nhầm với thoả thuận
Tình huống thứ nhất là công ty thông báo cắt giảm, rồi đưa cho từng người một biên bản "thoả thuận". Nếu thực chất là cho thôi việc vì thay đổi cơ cấu hoặc lý do kinh tế, người lao động có thể thuộc diện trợ cấp mất việc, mức cao hơn trợ cấp thôi việc. Ký thoả thuận trong tình huống này là lựa chọn của bạn, nhưng nên biết mình đang đổi quyền gì lấy khoản hỗ trợ gì.
Tình huống thứ hai là bạn nộp đơn xin nghỉ, công ty đồng ý và ký vào đơn. Có người coi đó là thoả thuận, có người coi là đơn phương có báo trước. Cả hai cách hiểu thường đều không làm mất trợ cấp nếu bạn đã báo trước đủ ngày, nhưng để tránh tranh cãi, khi công ty đồng ý cho nghỉ sớm hơn thời hạn báo trước, nên lập một biên bản ngắn ghi rõ hai bên thoả thuận ngày chấm dứt.
Hai tình huống này cho thấy cùng là "đồng ý nghỉ", giấy tờ viết khác nhau sẽ dẫn tới quyền lợi khác nhau. Đọc kỹ dòng căn cứ là việc đáng làm nhất trước khi ký.
Góc của doanh nghiệp: vì sao ghi đúng căn cứ cũng có lợi cho công ty
Có doanh nghiệp nghĩ ghi "người lao động xin nghỉ" thì an toàn hơn cho mình. Thực tế ngược lại: nếu sau này người lao động chứng minh được đó là thoả thuận, hoặc tệ hơn là bị ép viết đơn, câu chữ sai lệch sẽ là điểm yếu của chính công ty. Một biên bản ghi đúng căn cứ thoả thuận, đúng các khoản, có chữ ký hai bên là tài liệu bảo vệ doanh nghiệp tốt nhất.
Ghi đúng căn cứ cũng không làm tăng chi phí của doanh nghiệp. Trợ cấp thôi việc khi thoả thuận được tính giống hệt khi người lao động đơn phương đúng luật hay hết hạn. Trợ cấp thất nghiệp do quỹ chi, không phải công ty. Việc công ty cần làm là đóng bảo hiểm đủ, báo giảm đúng ngày, và xác nhận thời gian đóng kịp để người lao động nộp hồ sơ.
Với những doanh nghiệp thoả thuận nghỉ với nhiều người trong thời gian ngắn, nên cân nhắc liệu thực chất có phải là cắt giảm vì lý do kinh tế hay thay đổi cơ cấu hay không, vì trường hợp đó có thủ tục riêng như phương án sử dụng lao động và trợ cấp mất việc. Bài về cắt giảm, tái cơ cấu trong cùng trang bàn kỹ phần này.
Câu hỏi thường gặp
Ký thoả thuận nghỉ việc rồi có nộp hồ sơ thất nghiệp được không?
Được, nếu bạn đủ điều kiện về thời gian đóng bảo hiểm thất nghiệp và nộp hồ sơ trong thời hạn luật định tại trung tâm dịch vụ việc làm. Thoả thuận chấm dứt không nằm trong các trường hợp bị loại khỏi trợ cấp thất nghiệp như đơn phương trái luật.
Công ty bảo ký thoả thuận thì không có trợ cấp thôi việc, có đúng không?
Không đúng với nguyên tắc của Bộ luật Lao động 2019. Thoả thuận là một trong các căn cứ được xét trợ cấp thôi việc nếu làm việc thường xuyên từ đủ 12 tháng. Tuy vậy, phần thời gian đã đóng bảo hiểm thất nghiệp bị trừ ra, nên số tiền có thể nhỏ hoặc bằng không.
Khoản hỗ trợ thêm khi thoả thuận có bị trừ vào trợ cấp thất nghiệp không?
Trợ cấp thất nghiệp tính theo mức lương đóng bảo hiểm và thời gian đóng, do quỹ chi. Khoản hỗ trợ công ty trả khi thoả thuận là chuyện giữa hai bên. Nguyên tắc chung là hai khoản độc lập, nhưng bạn nên hỏi trung tâm dịch vụ việc làm khi nộp hồ sơ.
Biên bản ghi "người lao động xin nghỉ" thì có sao không?
Nếu bạn đã báo trước đúng luật thì xin nghỉ cũng là đơn phương đúng luật và không mất quyền. Rủi ro nằm ở chỗ ghi xin nghỉ nhưng thực tế không báo trước, có thể bị hiểu là đơn phương trái luật. Tốt nhất là ghi đúng căn cứ thoả thuận.
Đang hưởng trợ cấp thất nghiệp mà tìm được việc mới thì sao?
Theo cách luật quy định trước nay, khi có việc làm mới thì phải thông báo và dừng hưởng; phần thời gian đóng chưa dùng có thể được bảo lưu theo quy định. Chi tiết theo Luật Việc làm 2025 và văn bản hướng dẫn, bạn nên hỏi trung tâm dịch vụ việc làm nơi đang hưởng.
Làm hai năm, đóng bảo hiểm thất nghiệp đủ, thoả thuận nghỉ thì công ty trả gì?
Công ty trả lương những ngày đã làm, tiền phép năm chưa nghỉ, các khoản thưởng đã đủ điều kiện và khoản hỗ trợ nếu hai bên thoả thuận. Trợ cấp thôi việc thường bằng không vì cả hai năm đã đóng bảo hiểm thất nghiệp; quyền lợi phần này chuyển sang trợ cấp thất nghiệp.